|
صحبتهای اساتید گلپایگانی،ایرج و فریدون شهبازیان در مراسم چهلم بانو الهه با سلام و درود بر دوستان و سروران گرامی.برای بخش اول مطالب امروز وبلاگ تصمیم گرفتم ویدئوی صحبتهای اساتید گلپایگانی،ایرج و فریدون شهبازیان را برای شما عزیزان در وبلاگ قرار دهم.قبل از صحبتهای این بزرگان اقای شاهرخ نادری خاطرات کوتاهی را بیان می کنند که بسیار زیبا و شنیدنی هست و بعد از ایشان هم صحبتهای اساتید موسیقی ایران که ثابت می کنند چه احترامی برای یکدیگر قائل هستند و چقدر با یکدیگر صمیمی هستند.تمامی موسیقی دوستان را دعوت می کنم که دانلود این ویدئوها را از دست ندهند چون بسیار زیبا و تاثیر گذار هستند.
قسمت اول:صحبتهای شاهرخ نادری و اکبر گلپایگانی(گلپا) و حسین خواجه امیری(ایرج) در ادامه نیز صحبتهای فریدون شهبازیان را در مورد بانو الهه و و همچنین برنامه گلهای رنگارنگ 556 که با همکاری استاد گلپا و فرهنگ شریف و بانو الهه و اهنگسازی اقای شهبازیان اجرا گردیده است را بشنوید که بسیار جالب و شنیدنی هست: قسمت دوم:صحبتهای اقای شهبازیان گلهای رنگارنگ 556 را نیز از لینک زیر می توانید دانلود نمایید: گفتگوی اختصاصی با استاد حسن سلطانی نوازنده پیشکسوت سنتور برای این پست از وبلاگ گفتگویی اختصاصی داریم با یکی از هنرمندان قدیمی و پیشکسوت موسیقی ایران جناب اقای استاد حسن سلطانی که از نوازندگان بسیار خوب سنتور بودند.ایشان سابقه همکاری با بزرگانی چون دلکش،گلپا و ایرج و محمودی خوانساری و نادر گلچین و ...را داشته اند.از شاگردان بسیار خوب استاد رضا ورزنده هستند و از جمله معدود نوازندگان سنتوری هستند که استاد حبیب اله بدیعی در برنامه های زنده و کنسرتها علاقمند به همکاری با ایشان بودند و همکاریهای متعددی را با ایشان در داخل و خارج کشور داشته اند.همچنین همکاریهای متعددی را نیز با خواننده خوب کشورمان نادر گلچین در برنامه های مختلف رادیویی و همچنین کنسرتهای مختلف در داخل و خارج از کشور داشته اند.شاید از معدود نوازندگان سنتوری بودند که سنتورشان 14 خرک داشت. استاد حسن سلطانی از خاطرات و همکاری هایتان با استاد گلپایگانی بگویید: ایشان مروج آواز اصیل ایرانی به معنای واقعی آن می باشند.قبل از هر صحبتی باید بگویم که تاکنون هیچ رسانه،کتاب و دایره المعارفی که بتواند جایگاه واقعی و منحصر به فرد استاد گلپا را در تاریخ موسیقی اوازی بررسی و در اختیار مردم فهیم و هنردوست قرار دهد به چاپ نرسیده است. اینجانب فعالیت هنری را از دوران نوجوانی اغاز و فعالیتها و کارهای مشترک زیادی را با هنرمندان و استادان در برنامه های رادیویی داشته و با خوانندگانی از جمله اساتید:ایرج و خوانساری و گلچین و ...همکاری داشته ام. آشنایی بنده با اقای گلپایگانی به سالها قبل(حدود 60 سال قبل) بر می گردد و در مسافرتها و کنسرتهای متعددی چه در داخل و چه در خارج کشور ایشان را همراهی کرده ام و ای کاش این برنامه ها به صورت صوتی و تصویری ضبط و در اختیار مردم هنر دوست قرار می گرفت تا مردم بیشتر با هنر فوق العاده گلپا در اجرای برنامه های زنده آشنا می شدند. بعضی اوقات در حین اجرای برنامه به دلایل فنی مثلا قطعی برق،گلپا با خواندن و اجرای تحریرهای متنوع در اوج ان هم بدون میکروفون چنان مردم را تحت الشعاع قرار می داد که انبوه حاضرین را وادار به سکوت کرده و مانع از هیاهو و بی نظمی در محل می شد،به طوری که برای ما موزیسین ها هم غیر قابل نمود بود. باید یاداوری کنم که در زمان قبل از ورود ایشان به صحنه اواز مدتی بود که آواز ایرانی برای مردم خسته کننده شده بود و رونقی نداشت.و گلپا با آن صدای جادوئی و فهم و درک صحیح و نبوغ خود چنان جاذبه ای در آواز بوجود آورد که علاوه بر کشاندن آواز بین توده های مردم(چه خاص و چه عام) تمام خوانندگان را هم تحت الشعاع قرار داد و تاکنون نشده خواننده ای این چنین تاثیر گذار باشد.و باید به صراحت و قاطعیت گفت که استاد گلپایگانی مروج آواز اصیل ایرانی به معنای واقعی آن می باشد. شما به عنوان یکی از قدیمی های موسیقی ایران چه نظری درباره اجرای برنامه توسط گلپا در کاباره ها دارید؟چون برخی انتقاداتی گاه مغرضانه را در این مورد بیان می کنند! ببینید هر کسی نظر و سلیقه ای دارد.یکی می گوید خداوند این استعداد را به من اعطا نموده و باید در همه جا و هر مکانی برای مردم استعدادم را به نمایش بگذارم و عده ای هم جا و مکان خاصی را در نظر دارند و نمی شود این را یک اصل بدانیم!در بسیاری از کشورهای جهان و حتی کشور خودمان دانشجویان رشته های هنری در مقطع کارشناسی ارشد و دکترای رشته ای مانند هنر تاترعلاوه بر مکانهای بزرگ و مجلل، به خیابانها آمده و در آنجا هم برای عابرینی که در حال عبور هستند هنر خود را به نمایش می گذارند و هنر خود را متعلق به آحاد مردم می دانند(هم عام و هم خاص) به نظر اینجانب و خیلی از اساتید آواز خواندن هم هنری است متعلق به تمام مردم و اساتید عقیده دارند از نکات مثبت فعالیتهای هنری اکبر گلپایگانی اجرای آواز در کاباره بود.چرا؟چون مردم برای گوش دادن به آواز ملکوتی گلپا و ساز یاحقی و فرهنگ شریف و افتتاح به کاباره می رفتند نه دیدن رقص و مسائل دیگر...گلپا که در کاباره اشعار مبتزل نمی خواند و شعرهای انتخابی ایشان از بزرگترین شاعران ایران زمین مثل حافظ و سعدی و مولانا و رهی و ...بود. ایشان همیشه بهترین اشعار را انتخاب می نمودند و چنان استقبالی از برنامه های ایشان به عمل می امد که بی سابقه بود.ضمناً خیلی از خوانندگان و موزیسین های مشهور که لازم به ذکر نام انها نیست فعالیت و یا قصد فعالیت در کاباره را داشتند ولی به هر دلیل یا آنچنان موفق نبودند و یا شرایط اجرا برایشان فراهم نشد!و خواندن اواز اصیل ایرانی در کاباره یکی از راههای کشاندن آواز اصیل ایرانی در همان قالب اصالت خود در بین عموم جامعه بود. استاد سلطانی نظرتان را در مورد گوشه و ردیف و گاهاً انتقاداتی که بر خی از مغرضین از سبک استاد گلپا می کنند را بیان بفرمایید: گوشه و ردیف تمام معلومات و دانسته های یک موزیسین یا یک اوازه خوان نیست،بلکه پایه موسیقی است،و گلپا پس از یادگیری و تسلط کافی بر تمام گوشه های بکر موسیقی نزد اساتید برجسته،خود به درجه استادی رسید ،به طوری که فقط 17 سال تمام در برنامه گلها به خصوص گلهای جاویدان آواز خواند.و با اواز به شهرت و محبوبیت رسید.کاری که در تاریخ آوازی ما تا به حال نبوده خواننده اوازی که سالهای متمادی فقط آواز بخواند و این هم نشان دهنده پایداری سبک ایشان می باشد که خسته کننده نبوده بلکه همیشه متنوع و خلق کننده بوده و مخاطب را بخوبی می شناخت.در ضمن اگر هنرمندی سواد موسیقی بالایی نداشته باشد نمی تواند برای مدت زیادی ان هم 17 سال فقط اواز بخواند و ترانه نخواند! در مورد انتقاد هم باید عرض کنم که همیشه نقد و بررسی وجود دارد ولی باید دید چه شخص یا اشخاصی در این پست قرار دارند.در تمام ممالک جهان گروهی که این وظیفه را بر عهده دارند مقاطع مختلف و مراحل گوناگونی را گذراندند و در ان زمینه حالا چه موسیقی و یا هنر دیگری باشد به بالاترین درجه ممکن رسیده است.البته این انتقادها باید بصورت کارشناسی باشد نه اینکه چهار تا گوشه و ردیف را یاد گرفته و به خود اجازه دهند در مورد بزرگان موسیقی ما اظهار نظر کنند.و خوشبختانه صاحبنظران و بزرگان موسیقی که در برنامه گلها فعالیت داشته اند مانند:اساتید:مرتضی خان محجوبی،حسین تهرانی،احمد عبادی،خالدی،شهناز،یاحقی ،بدیعی،حسن کسایی،علی تجویدی و ...همیشه گفته اند که استاد گلپا در عرصه اواز بی نظیر است.به طوری که به یاد دارم که استاد مرتضی خان محجوبی به اقای حسین تهرانی وصعیت نموده بود که بعد از مرگش با وجود آن همه هنرمند بزرگ و بی همتا و عزیز ان زمان،گلپا بر مزارش بخواند.پس از مرگ استاد محجوبی اقای حسین تهرانی در مزار روانشاد محجوبی و در جمع دوستان و استادان این وصیت را بازگو نمود و اقای گلپایگانی هم با اجرای آوازی زیبا در وصف استاد محجوبی ادای دین نمودند(لازم به ذکر است استاد گلپایگانی با این بیت شعر اواز را شروع کردند:انقدر خوبی و پاکی که ز هنگام وداع/حیفم آید که تو را دست خدا بسپارم...).یا یادم می اید ان زمان اقای گلپایگانی وقتی به مجلسی که از بزرگان موسیقی هم در انها حضور داشتند وارد می شدند اساتید بزرگی چون احمد عبادی یا مرتضی خان محجوبی به احترام ایشان از جا بلند می شدند در حالی که اقای گلپا سن بسیار کمتری از این بزرگان داشت.ولی بزرگان هم هنر والای گلپا در عرصه اواز و موسیقی ایران ستایش می کردند و احترام قائل بودند.
به طورکلی در مورد سبک و صدای استاد گلپا چه نظری دارید؟ باید استاد گلپا را از دو جهت مورد بررسی قرار داد:1- جنس صدا 2- سبک خواندن چندی پیش یکی از دوستان اینجانب به نام دکتر حسین دهکردی که در آمریکا زندگی می کنند با بنده تماس گرفته و تعدادی از کارهای استاد گلپا را خواستند.وقتی علت را جویا شدم فهمیدم که گویا دکتر دهکردی به همراه چند تن از دوستان و محققان به فکر تهیه دایره المعارفی درباره موسیقی ملی ما هستند و گویا پس از بررسی و تحقیقات به این نتیجه رسیده اند که زیبایی جنس صدای گلپا در تاریخ موسیقی ما بی همتاست و نظیر ان نیامده است.این را هم باید عرض کنم که بنده در خیلی از محفلهای خصوصی که با بزرگان و اهل فن حضور داشته ام همگی این عقیده را دارند که زیباترین جنس صدا متعلق به گلپاست و این از مواهب پروردگار است. از لحاظ سبک خواندن سبک ایشان ماندگار شد.علاوه بر نفس طولانی ایشان در اجرای تحریرهای فنی و بی نقص،تسلط ایشان بر تمام گوشه های سخت و مهجور،تلفیق شعر و موسیقی،اجرای ملودیهایی بر روی اشعار که همان خلاقیت است،اجرا کردن اوازهای بی نقص و غیر قابل تکرار مانند ما رند و خراباتی و دیوانه و مستیم یا مست مستم ساقیا دستم بگیر...تنوع در اجرای اواز ها و خلق اثار زیبا و بی نقص واقعا در تاریخ موسیقی ما بی سابقه و ماندگار است.ایشان در همین سنین بالا هم با استادی کامل و منحصر به فرد آواز می خوانند و لازم است خاطره ای را در اینجا تعریف نمایم.حدود سه یا 4 سال قبل در مراسم بزرگداشت استاد تجویدی(بعد از فوت استاد تجویدی) به درخواست حضار(که اکثراً هنرمندان موسیقی ایران بودند) استاد گلپا که همکاری های فراوانی را با مرحوم تجویدی داشته اند قطعه آوازی را اجرا نمودند که واقعا زیبا بود به طوری که همه اساتید را متحیر نمود و یکی از اوازه خوانان بسیار مشهور!!! که دوستی دیرینه ای با هم داریم نزدیک اینجانب نشسته بود که در حین اجرای اواز گلپا به بنده گفتند که سلطانی ببین که گلپا در این سن هم واقعاً عالی و بی نقص می خواند.و این هم خاطره ای بود که ضرورت داشت بیان شود.کلام اخر اینکه استاد گلپا با خلاقیتی که داشت توانست آوازهایی در تاریخ موسیقی ایران خلق نماید که مانند برگ زرینی است در تاریخ ما که غیر قابل تکرار است.ایشان در جهان نیز به عنوان نماینده و مدرس موسیقی ایرانی شناخته شده اند و جوایز و مدارک معتبری و مهمی را از دانشگاههای معتبر دریافت نموده اند و باید گفت که استاد گلپا یک سرمایه ملی است و باشد که بیشتر قدر این اساتید را بدانیم. با تشکر از دوست عزیزم اقای فرزاد خرمشی که زحمت این گفتگو را کشیدند... موفق باشید...
+ نوشته شده در سه شنبه هجدهم آبان 1389ساعت 23:17  توسط فرهاد رحیمی
|
|
|