| تبليغات | X |
|
گلهای رنگارنگ 246 مثنوی دشتی خوانندگان : استاد اکبر گلپایگانی (آواز) ، بانو الهه (تصنیف) نوازندگان :استاد مرتضی محجوبی(پیانو)،استاد حبیب اله بدیعی(ویولون)،استاد فرهنگ شریف(تار) آهنگساز و ترانه سرا : استاد عارف قزوینی تنظیم و هارمونی آهنگ : استاد روح اله خالقی اشعار متن برنامه : عارف قزوینی غزل آواز : صفی علیشاه گویندگان : روشنک و سلطانی  مقدمه: در ابتدا لازم به تذکر هست که استاد گلپا در این آواز نیز از ابتکار و خلاقیت بخصوص خود استفاده کردند و همانطور که آواز مثنوی شور یک اجرای بدیعی بود که با نام مست مستم ساقیا بسیار معروف شد که تابحال گوشه مثنوی رو در دستگاه شور تجربه نکرده بودیم. اینبار نیز اجرای گوشه مثنوی در دستگاه دشتی رو مشاهده میکنیم.ابتکار بسیار بدیع استاد گلپا. همانطور که هنردوستان موسیقی میدانند مثنوی گوشه ای است که در هر دستگاه قابلیت اجرا را دارد ولی آنچه که در تاریخ موسیقی ایران بیشتر متداول بوده و بطور کلیشه ای هنرمندان دنبال میکردند نوعی لحن مثنوی است که غالبا در بیات ترک و افشاری و سه گاه این گوشه متداول بوده.اما اجرای مثنوی در شور و دشتی که هرکدام از قالب کلیه خارج بوده و در عین حال همان ریتم معروف مثنوی را داراست.طبیعتا هنرمندان و خوانندگانی که حس مثنوی خوانی و جمله بندی آن را نمیدانند و بطور کلیشه ای دنبال میکنند از اجرا این گوشه در دستگاههای مختلف و نوع اجرای آن بی بهره خواهند بود.از نکات دیگر که قابل توجه هست و در تمامی آوازها و بخصوص تحلیلهای آوازی که تا حالا ارائه شده اجرای لطیف و روان گوشه ها و مدولاسیون های بکر و روان است.این مطلب بدرستی واقعیت دارد طوریکه مخاطب و شنونده گویی آواز را همچون داستان و نغمگی گوش میکند و هرگز دچار تغییر احساسی ناشی از تغییر گوشه ها و تغییر پاساژهای موسیقی نمیشود.از این رو آوازهای استاد گلپایگانی روان و قابل هضم هستند در عین حال پر محتوا و پر از لحنها و گوشه ها که این گوشه ها همان الحان مختلف آوایی است. همانطور که مشاهده میشود چه در این آواز و چه در آوازهای دیگر شنونده چنان مسحور زیبایی آواز و حالت نغمه سرایی و داستان گون صدای گلپا میشوند که مخاطب را کمتر معطوف به توجه گوشه ها و تغییرات مقامی میکند و فکر شنونده را متمرکز به زیبایی و درک هرچه بیشتر از خود موسیقی فرامیخواند ------------------------------------------------------------------------ این غزل عارف که به الهام فرشته آزادی ایران سروده شده و از سیاق اشعار معلوم می گردد که پس از فتح تهران و خلع محمد علی میرزا ، عارف برای خوشی از این فتح تاریخی و پیشرفت استحکام بنیان مشروطیت ایران ، این غزل را سروده است. بهرام سلطانی یکی از گویندگان این برنامه با دکلمه این اشعار دل انگیز از عارف برنامه را چنین آغاز می کند: پیـــــــام دوشــــم از پیــــــر می فـــروش آمد بنــــوش باده که یک ملتـــــی به هـوش آمد بـرای فــتــــــح جـوانـان جنـــــگ جـو جـامـی زدیــــــم بـاده و فــریـــــــاد نـوش نـوش آمـــد صــدای ناله عــــارف به گـوش هـر که رسیـد چو دف به سر زد و چون چنگ در خروش آمد پس از پایان تصنیف که به صورت بی کلام اجرا می شود روشنک بار دیگر اشعار زیر را که از عارف است دکلمه می کند: گدای عشقم و سلطان حسن شاه من است به حسن نیـــت عشـــــقم خدا گواه من است به محـفــــلی که توئی صد هـــــزار تیـــره نگاه روانه گـشــــــته ولی کـارگــــر نگاه من اســـت خیـــــال روی تـو در هــــر کجــــا که خیــمه زند ز بی قراریــــــم آنـــــجـا قـــــرارگـاه من اســـت
سپس استادان مرتضی محجوبی ، حبیب الله بدیعی ، فرهنگ شریف و جهانگیر ملک هم نوازی می کنند و پس از آن آوای روح بخش و روح نواز استاد اکبر گلپایگانی شعر مسمط آواز استاد گلپا؛گوشه مثنوی دشتی خواهم ای دل محــــو دیــدارت کنم جـلـــــــوه گاه روی دلـــــدارت کنم والــــه آن مــــاه رخـســـــارت کنم بســـــته آن زلـــف طــــــرارت کنم در بـلـای عـشــــــق دلـدارت کنــم
استاد گلپا؛گوشه مثنوی دشتی
تـا شـــــوی آواره از شـهـــر و دیـار تا شـــوی بیــــگانه از خویش و تبار بگســلی زنجیــــر عقـــــل و اختیار سر به صحــــرا پس نهی دیوانه وار پـایـبــــــــنـد طــــــره یـارت کنــــم
استاد گلپا؛گوشه بیات راجه-گوشه فرود
دوش کز من گشت خالی جای من آمــد آن یکــــتـا بـت رعـنـــــای من شـــد ز بـعـــــد لـای مــن الای من گفت کای در عاشــقی رسوای من خواهم از هســتی سبک بارت کنم
استاد گلپا؛اجرای دوباره بیت شد ز بعد لای من الای من...گوشه رضوی و تحریر استاد گلپا؛گوشه رضوی و فرود به شور گـر تو خواهـی کز طریقــت دم زنی پـای بـایـــــد بـر ســــر عالـــم زنی نی که عالــــم از طمــع بر هم زنی چـون دم از آمــــال دنـیـــــا کم زنی مـــــورد الـــطـاف بـســـــیـارت کنم
استاد گلپا؛گوشه عشاق و فرود به دشتی استاد گلپا؛گوشه سارنگی و فرود به شور ساعتــــی در خـود نگـر تا کیستی؟ از کجایی، وز چه جایی، چیــستی؟ در جهـــان بهر چه عمـری زیستی؟ جمـع هـســـــتی را بزن بر نیستی از حســـابــت تـا خـبـــــر دارت کنم روشنک باز هم 2 بیت از عارف را دکلمه می کند: اگر چه عـشــــــــــق وطــن می کشـــــد مـــــرا اما خوشم به مرگ که این دوست خیر خواه من است اگــــر چه بیشـــــــتر از هـــــر کســــی گنــــه کارم ولیـــــــک عفــــو تـو بالا تـر از گـنــــــاه مـن اســـت دانلود اواز: : تحلیل آواز از دوست گرانقدر و هنرمندم آقای نادر
+ نوشته شده در سه شنبه بیست و پنجم مرداد 1390ساعت 15:1 توسط فرهاد رحیمی
|
|
|
